ഇന്ത്യയിൽ ഏറ്റവും ദീർഘമായ തുടർച്ചയുള്ള ചരിത്രമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ് തമിഴ്നാട്. ചെന്നൈക്കടുത്തുള്ള അത്തിരമ്പാക്കത്ത് നിന്ന് കണ്ടെടുത്ത ശിലായുധങ്ങൾ ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ ആദിമ മനുഷ്യരുടെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള തെളിവുകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. തിരുനെൽവേലിക്കടുത്തുള്ള ആദിച്ചനല്ലൂരിലെ ഇരുമ്പുയുഗ നന്നങ്ങാടി ശവസംസ്കാരങ്ങൾ ആയിരക്കണക്കിന് വർഷം മുമ്പുള്ള സംഘടിത സമൂഹങ്ങളെ വെളിവാക്കുന്നു. മധുരയ്ക്കടുത്തുള്ള കീഴടിയിൽ അടുത്തിടെ നടന്ന ഖനനങ്ങളിൽ ഇഷ്ടികക്കെട്ടിടങ്ങളും കിണറുകളും തമിഴ് ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ ലിഖിതങ്ങളുള്ള മൺപാത്രങ്ങളും കണ്ടെത്തി; ആദ്യകാല ചരിത്രഘട്ടത്തിലെ ഒരു നാഗരിക സംസ്കാരത്തിലേക്ക് ഇവ വിരൽചൂണ്ടുന്നു. ഈ കണ്ടെത്തലുകൾ കാണാൻ കീഴടിയിലെ മ്യൂസിയം മികച്ച ഒരിടമാണ്.
പൊതുയുഗാരംഭത്തോടടുത്ത നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ അശോകന്റെ ശാസനങ്ങളിൽപ്പോലും പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന ചേരർ, ചോളർ, പാണ്ഡ്യർ എന്നീ മൂന്ന് പ്രസിദ്ധ രാജവംശങ്ങളാണ് ഈ പ്രദേശം ഭരിച്ചത്. പ്രണയം, യുദ്ധം, ദൈനംദിന ജീവിതം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള തമിഴ് കവിതകളുടെ ശ്രദ്ധേയമായ സമാഹാരമായ സംഘസാഹിത്യത്തിന്റെ കാലമായിരുന്നു അത്. തമിഴ് തുറമുഖങ്ങൾ റോമൻ ലോകവുമായും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുമായും കുരുമുളകും മുത്തുകളും തുണിത്തരങ്ങളും വ്യാപാരം ചെയ്തു. കാവേരി നദിയിലെ ഗ്രാൻഡ് അണക്കെട്ട് അഥവാ കല്ലണൈ നിർമിച്ചതിന്റെ ബഹുമതി പരമ്പരാഗതമായി ആദ്യകാല ചോളരാജാവായ കരികാലന് നൽകപ്പെടുന്നു.
ഏകദേശം ആറാം നൂറ്റാണ്ടുമുതൽ ഒമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടുവരെ പല്ലവർ കാഞ്ചീപുരം ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരിക്കുകയും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ആദ്യകാല ശിലാവാസ്തുവിദ്യയിൽ ചിലത് സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. മാമല്ലപുരത്തെ അവരുടെ ഗുഹാക്ഷേത്രങ്ങളും കൂറ്റൻ ശിലാശിൽപ്പഫലകങ്ങളും തീരക്ഷേത്രവും യുനെസ്കോ ലോക പൈതൃകകേന്ദ്രമാണ്; കാഞ്ചീപുരത്തെ കൈലാസനാഥ ക്ഷേത്രം ആ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ഒരു രത്നമാണ്. നായനാർ, ആഴ്വാർ സന്യാസിമാരുടെ ഭക്തികവിതകൾ ഇക്കാലത്ത് നാടെങ്ങും പ്രചരിച്ചു. ഒമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടുമുതൽ സാമ്രാജ്യശക്തിയായ ചോളർ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ ആധിപത്യം നേടി. രാജരാജൻ ഒന്നാമൻ തഞ്ചാവൂരിലെ ഗംഭീരമായ ബൃഹദീശ്വര ക്ഷേത്രം നിർമിച്ചു; ഏകദേശം 1010ൽ അത് പൂർത്തിയായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ രാജേന്ദ്രൻ ഒന്നാമൻ തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്ക് നാവികപ്പടയോട്ടങ്ങൾ അയയ്ക്കുകയും ഗംഗൈകൊണ്ട ചോളപുരം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ ക്ഷേത്രങ്ങളും ദാരാസുരത്തെ ഐരാവതേശ്വര ക്ഷേത്രവും ചേർന്ന് മഹത്തായ ജീവിക്കുന്ന ചോളക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്ന ലോക പൈതൃകകേന്ദ്രം രൂപപ്പെടുന്നു.
പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പിൽക്കാല പാണ്ഡ്യർ തങ്ങളുടെ ശക്തി വീണ്ടെടുത്തു; പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഡൽഹി സുൽത്താനേറ്റിന്റെ ആക്രമണങ്ങളും മധുരയിൽ ഹ്രസ്വകാലം നിലനിന്ന ഒരു സുൽത്താനേറ്റും ഉണ്ടായി. തുടർന്ന് വിജയനഗര സാമ്രാജ്യം ഈ പ്രദേശം തങ്ങളുടെ ഭരണത്തിൻകീഴിലാക്കി; അതിന്റെ ഗവർണർമാരായ മധുര, തഞ്ചാവൂർ, ജിഞ്ചി എന്നിവിടങ്ങളിലെ നായക്കന്മാർ സ്വന്തംനിലയിൽ ശക്തരായ ഭരണാധികാരികളായി. മധുരയിലെ പ്രസിദ്ധമായ മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഏറിയ പങ്കും തിരുമല നായക്കർ കൊട്ടാരവും നായക്കർ കാലഘട്ടത്തിലേതാണ്. പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മറാഠകൾ തഞ്ചാവൂരിൽ ഒരു രാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു; അവിടത്തെ കൊട്ടാരവും സരസ്വതി മഹൽ ഗ്രന്ഥശാലയും ഇന്നും സന്ദർശിക്കാം.
പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടുമുതൽ യൂറോപ്യൻ വ്യാപാരികൾ എത്തി. ഡെന്മാർക്കുകാർ ഇന്നത്തെ തരംഗംപാടിയായ ട്രാൻക്വിബാറിൽ താവളമുറപ്പിച്ചു. 1640കളിൽ ഇംഗ്ലീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി മദ്രാസിൽ സെന്റ് ജോർജ് കോട്ട നിർമിച്ചു; ആധുനിക ചെന്നൈയുടെ തുടക്കം അതായിരുന്നു. ഫ്രഞ്ചുകാരുമായുള്ള മത്സരം കർണാട്ടിക് യുദ്ധങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചു; ഏകദേശം 1800 ആയപ്പോഴേക്കും മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസി എന്ന പേരിൽ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഏറിയ പങ്കും ബ്രിട്ടീഷുകാർ നിയന്ത്രിച്ചു. പാളയക്കാർ യുദ്ധങ്ങളും 1806ലെ വെല്ലൂർ ലഹളയും ചെറുത്തുനിൽപ്പിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. വി. ഒ. ചിദംബരം പിള്ള, കവി സുബ്രഹ്മണ്യ ഭാരതി, 1930ൽ വേദാരണ്യത്തേക്ക് ഉപ്പുസത്യാഗ്രഹയാത്ര നയിച്ച സി. രാജഗോപാലാചാരി എന്നിവർ ഈ പ്രദേശത്തുനിന്നുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനികളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരം 1950ൽ മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസി മദ്രാസ് സംസ്ഥാനമായി. 1953ൽ അതിന്റെ തെലുങ്ക് സംസാരിക്കുന്ന വടക്കൻ ജില്ലകൾ ചേർന്ന് ആന്ധ്ര സംസ്ഥാനം രൂപീകരിച്ചു; 1956ലെ പുനഃസംഘടനയിൽ മലബാർ മേഖല കേരളത്തിന്റെ ഭാഗമായപ്പോൾ തിരു-കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് കന്യാകുമാരി കൂട്ടിച്ചേർക്കപ്പെട്ടു. 1969 ജനുവരിയിൽ മദ്രാസ് സംസ്ഥാനം തമിഴ്നാട് എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു; 1996ൽ തലസ്ഥാനനഗരമായ മദ്രാസിന്റെ പേര് ചെന്നൈ എന്നാക്കി.