ಮೇಘಾಲಯ

ಮೋಡಗಳ ಆಲಯ ಎಂಬರ್ಥದ ಮೇಘಾಲಯ ಏರಿಳಿಯುವ ಬೆಟ್ಟಗಳು, ಆಳವಾದ ಕಮರಿಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆಬೀಳುವ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳ ನಾಡು. ಇದು ಖಾಸಿ, ಜೈಂತಿಯಾ ಅಥವಾ ಪ್ನಾರ್, ಮತ್ತು ಗಾರೋ ಎಂಬ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಸಮುದಾಯಗಳ ನೆಲೆ; ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆಗಳಿವೆ. ಖಾಸಿ ಮತ್ತು ಜೈಂತಿಯಾ ಜನರು ಆಸ್ಟ್ರೋಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬದ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ; ಗಾರೋ ಭಾಷೆ ಟಿಬೆಟೋ ಬರ್ಮನ್ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಈ ಮೂರೂ ಸಮುದಾಯಗಳು ತಮ್ಮ ಮಾತೃವಂಶೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಹೆಸರಾಗಿವೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಗಾರೋ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಖಾಸಿ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ನವಶಿಲಾಯುಗದ ಶಿಲಾಯುಧಗಳು ದೊರೆತಿದ್ದು, ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಜನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದರ ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾ (ಮೆಗಾಲಿತ್) ಪರಂಪರೆ. ಪೂರ್ವಜರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನಿಲುಗಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ ಚಪ್ಪಟೆಯಾದ ಮೇಜುಗಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ ನೆಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು; ಇವನ್ನು ಅನೇಕ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಮೂಹ ಜೈಂತಿಯಾ ಬೆಟ್ಟಗಳ ನಾರ್ತಿಯಾಂಗ್‌ನಲ್ಲಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಗಾತ್ರದ ಡಜನ್‌ಗಟ್ಟಲೆ ಏಕಶಿಲೆಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ನಿಂತಿವೆ. ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಖಾಸಿ ಬೆಟ್ಟಗಳು 'ಹಿಮಾ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಅನೇಕ ಸಣ್ಣ ರಾಜ್ಯಗಳಾಗಿ ಸಂಘಟಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ ಕುಲಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಷತ್ತುಗಳ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ 'ಸಿಯೆಮ್' ಎಂಬ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ. ಜೈಂತಿಯಾ ರಾಜ್ಯ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನೂ ದಕ್ಷಿಣದ ಬಯಲಿನ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನೂ ಆಳುತ್ತಿತ್ತು; ನಾರ್ತಿಯಾಂಗ್ ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ಬೇಸಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು, ಅಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ದುರ್ಗಾ ದೇವಾಲಯವೊಂದು ಇಂದಿಗೂ ನಿಂತಿದೆ. ಗಾರೋ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ 'ನೊಕ್ಮಾ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಕುಲಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ ಸಿಲ್ಹೆಟ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಂಗಾಳವನ್ನು, ಮತ್ತು ನಂತರ ಅಸ್ಸಾಮನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಬಳಿಕ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿತು. ಈ ಎರಡು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಲು ಕಂಪನಿ ಖಾಸಿ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಮೂಲಕ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಬಯಸಿತು. ಇದು 1829ರಿಂದ 1833ರವರೆಗಿನ ಆಂಗ್ಲೋ ಖಾಸಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು; ಇದರಲ್ಲಿ ನೊಂಗ್‌ಖ್ಲಾವ್‌ನ ಸಿಯೆಮ್ ಆಗಿದ್ದ ಯು ತಿರೋತ್ ಸಿಂಗ್ ಸುದೀರ್ಘ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವರು ಸೆರೆಸಿಕ್ಕು 1835ರಲ್ಲಿ ಢಾಕಾದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು; ಇಂದು ಅವರನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಮಹಾನ್ ವೀರರಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 1835ರಲ್ಲಿ ಜೈಂತಿಯಾ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. 1860ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯು ಕಿಯಾಂಗ್ ನಾಂಗ್‌ಬಾ ಜೈಂತಿಯಾ ದಂಗೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿ ಜೋವಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿದರು; 1872ರಲ್ಲಿ ಪಾ ತೊಗನ್ ಸಂಗ್ಮಾ ಗಾರೋ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೇನೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದರು.

ಬ್ರಿಟಿಷರು ಮೊದಲು ಚಿರಾಪುಂಜಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುವ ಸೊಹ್ರಾದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು; ನಂತರ ಅದನ್ನು ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿದರು, ಮತ್ತು 1874ರಲ್ಲಿ ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್ ಅಸ್ಸಾಂ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು. 1840ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಮಿಷನರಿಗಳು ಬಂದು ಖಾಸಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬರೆಯಲು ರೋಮನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೆ ನೆರವಾದ ಶಾಲೆಗಳನ್ನು ತೆರೆದರು. ಚರ್ಚುಗಳು, ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಬಂಗಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಲ್ಫ್ ಮೈದಾನದೊಂದಿಗೆ ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್ ಒಂದು ಹಿತಕರ ಗಿರಿಧಾಮವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.

1947ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬಂದ ನಂತರ ಖಾಸಿ, ಜೈಂತಿಯಾ ಮತ್ತು ಗಾರೋ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಸಂವಿಧಾನದ ಆರನೇ ಅನುಸೂಚಿಯಡಿಯ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಜಿಲ್ಲಾ ಪರಿಷತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಸ್ಸಾಮಿನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. ಗುಡ್ಡಗಾಡಿನ ನಾಯಕರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಜ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. 2 ಏಪ್ರಿಲ್ 1970ರಂದು ಮೇಘಾಲಯವನ್ನು ಮೊದಲು ಅಸ್ಸಾಮಿನೊಳಗಿನ ಸ್ವಾಯತ್ತ ರಾಜ್ಯವಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು 21 ಜನವರಿ 1972ರಂದು ಅದು ಪೂರ್ಣ ರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್ ಅದರ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು ನಂತರ ಅಸ್ಸಾಂ ತನ್ನ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನು ಆ ನಗರದಿಂದ ಬೇರೆಡೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿತು.

ಪ್ರವಾಸಿಗರು ನಾರ್ತಿಯಾಂಗ್‌ನ ಏಕಶಿಲೆಗಳು, ಸೊಹ್ರಾದ ಸುತ್ತಲಿನ ಹಳೆಯ ದಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಗಳು ಹಾಗೂ ಈಶಾನ್ಯದ ಜನರ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುವ ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್‌ನ ಡಾನ್ ಬಾಸ್ಕೊ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಈ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಬಹುದು. ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಖಾಸಿ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಬೆಳೆಸಿರುವ ಜೀವಂತ ಬೇರು ಸೇತುವೆಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜ್ಞಾನದ ಮತ್ತೊಂದು ಶಾಶ್ವತ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿವೆ.